Gölgeli dimi örgüleri, çözgü dimisinden atkı dimisine ya da atkı dimisinden çözgü dimisine kademeli bir şekilde geçişiyle kumaşa gölge efektinin verildiği örgülerdir.

ÇÖZGÜ YÖNÜNDE GÖLGELİ DİMİ ÖRGÜSÜ

Çözgü yönünde gölgeli dimi örgüsü tam gölgeli ve yarım gölgeli olmak üzere iki şekilde elde edilir. Yarım gölgeli dimi örgüsü, verilmiş olan atkı dimi örgü raporunun çözgü dimi hâline dönüşmesiyle sonuçlanarak elde  edilir. Tam gölgeli dimi örgüsü ise atkı dimi örgü raporunun çözgü dimi örgü raporuna dönüştükten sonra tekrar atkı dimi örgü raporuna dönüşene kadar devam ettirilmesiyle oluşur. Çözgü yönünde oluşturulan tam ya da yarım gölgeli dimi örgüleri, verilmiş olan dimi örgü raporuna bağlı olarak çok sayıda çerçeveye ihtiyaç duyulacağından daha çok jakarlı dokuma makinelerinde  ( jAKAR :  Çözgü ipliklerine platin sayısı kadar hareket vererek desenlendirmeyi sağlayan ağızlık açma sistemi )  uygulanmaktadır.

Yarım gölgeli dimi örgüsü

Çözgü yönünde yarım gölgeli dimi örgüsü için kullanılacak olan çözgü tel sayısı, verilmiş olan dimi örgüsü rapor tel sayısı ile rapor tel sayısının bir eksiğinin çarpımı sonucunda elde edilen değer olarak belirlenir. Atkı tel sayısı ise verilmiş olan dimi örgü rapor tel sayısı olarak alınır. Verilen örgü çizilir. Yanına yeni bir rapor yazılır. Önceki örgüye 1dolu eklenir, 1 boş kalana kadar bu işleme devam edilir.

images/golgelidimi/golge1.jpg 

Rapor atkı tel sayısı : 4
Rapor çözgü tel sayısı : (4 x 3)=12

 

golge2

Tam Gölgeli Dimi Örgüsü:

Çözgü yönünde tam gölgeli dimi örgüsü için kullanılacak olan çözgü tel sayısı,verilmiş olan dimi örgüsü rapor tel sayısı ile rapor tel sayısının bir eksiğinin çarpımı sonucunda elde edilen değerin iki katından iki rapor çıkartılarak elde edilen değer olarak belirlenir. Atkı tel sayısı ise verilmiş olan dimi örgü rapor tel sayısı olarak alınır. Verilen örgü çizilir. Yanına yeni bir rapor yazılır. Önceki örgüye 1dolu eklenir. 1 boş kalana kadar bu işleme devam edilir. Sonra yeniden bir eksiltilerek rapor tekrarına kadar işlene devam edilir.

images/golgelidimi/golge1.jpg

Örnek:
 

Rapor atkı tel sayısı : 4

Rapor çözgü tel sayısı : {(4 x 3) x 2} – (2 x 4)=16

 

golge3

 

 

 

golge4

 

Atkı Yönünde Gölgeli Dimi Örgüsünün Çizimi

Atkı yönünde gölgeli dimi örgüsü yukarıdaki tabloda da verildiği gibi tam gölgeli ve yarım gölgeli olmak üzere iki şekilde elde edilir. Yarım gölgeli dimi örgüsü, verilmiş olan atkı dimi örgü raporunun, çözgü dimi hâline dönüşmesiyle sonuçlanarak elde edilir. Tam gölgeli dimi örgüsü ise atkı dimi örgü raporunun çözgü dimi örgü raporuna dönüştükten sonra tekrar atkı dimi örgü raporuna dönüşene kadar devam ettirilmesiyle oluşur.

Yarım gölgeli dimi örgüsü

Atkı yönünde yarım gölgeli dimi örgüsü için kullanılacak olan atkı tel sayısı, verilmiş olan dimi örgüsü rapor tel sayısı ile rapor tel sayısının bir eksiğinin çarpımı sonucunda elde edilen değer olarak belirlenir. Çözgü tel sayısı ise verilmiş olan dimi örgü rapor tel sayısı olarak alınır.

 

images/golgelidimi/golge1.jpg

Örnek:
 

Rapor çözgü tel sayısı : 4

Rapor atkı tel sayısı : (4 x 3)=12

 

golge5

 

Tam gölgeli dimi örgüsü

Atkı yönünde tam gölgeli dimi örgüsü için kullanılacak olan atkı tel sayısı, verilmiş olan dimi örgüsü rapor tel sayısı ile rapor tel sayısının bir eksiğinin çarpımı sonucunda elde edilen değerin iki katından iki rapor çıkartılarak elde edilen değer olarak belirlenir. Çözgü tel sayısı ise verilmiş olan dimi örgü rapor tel sayısı olarak alınır.

Rapor çözgü tel sayısı : 5

Rapor çatkı tel sayısı : {(5 x 4) x 2} – (2 x 5)=30

 

golge7

 

Verilen örgü çizilir. Üzerine bir dolu eklenerek her atkıda bir boş kalana kadar çizilir.Tekrar iki boşluk kalana kadar boşaltılarak örgü tamamlanır.

 

golge8

 

golge9

 

golge10